Czy można zrezygnować z CC599C? Ustawa z dnia 8 października 2026 r. wprowadza istotne zmiany dotyczące dokumentowania eksportu towarów.
Pomimo tego, że ww. ustawa nie została jeszcze ogłoszona w Dzienniku Ustaw można już zadać następujące pytanie. Czy od daty wejścia w życie nowych regulacji, a w szczególności od momentu obowiązywania w art. 41 ustawy o VAT nowego ustępu 6c można zrezygnować ze starania się o zgromadzenie oficjalnego komunikatu celnego CC599C na rzecz dowodów wskazanych w ww. nowo dodanym przepisie?
Zgodnie z art. 41 ust. 6c ustawy o VAT: dowodami, o których mowa w ust. 6 (dowody, z których wynika, że w wyniku dostawy towary zostały wywiezione poza terytorium Unii Europejskiej), mogą być również:
1) dokument przewozowy otrzymany od przewoźnika lub spedytora odpowiedzialnego za wywóz towarów z terytorium kraju, z którego wynika, że towary zostały dostarczone do miejsca ich przeznaczenia poza terytorium Unii Europejskiej, w tym dokument otrzymany w systemie elektronicznym tego przewoźnika lub spedytora;
2) dokument potwierdzający dostarczenie przesyłki do miejsca jej przeznaczenia poza terytorium Unii Europejskiej przez operatora pocztowego w rozumieniu art. 3 pkt 12 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 558), w tym dokument otrzymany w systemie elektronicznym tego operatora;
3) dokument wydany przez administrację celną państwa spoza terytorium Unii Europejskiej, potwierdzający przywóz i odprawę celną towarów w tym państwie, lub jego kopia, oraz pisemne oświadczenie nabywcy towarów, że towary zostały dostarczone do miejsca ich przeznaczenia poza terytorium Unii Europejskiej.
Skoro nowy ust. 6c wskazuje na dodatkowy katalog dowodów potwierdzających eksport towarów, a niejednokrotnie dowody wskazane w tym przepisie są łatwiejsze do zdobycia przez podatnika, a czasami są już w jego dyspozycji, to czy rzeczywiście można poprzestać na ich zgromadzeniu. Eksport dokonywany przy pomocy agencji celnej, a w szczególności realizowany przez zagraniczne przejścia graniczne Unii Europejskiej powoduje problem z otrzymaniem oficjalnych dokumentów celnych. Łatwiej wówczas uznać, że posiadane już dowody są już wystarczające (np. CMR otrzymany od przewoźnika) niż starać się gromadzić potwierdzenia celne.
Jaki sposób postępowania przyjąć, aby postępować zgodnie z nowymi przepisami i zgodnie z celem nowych regulacji, zaznaczając że do zmiany przepisów dojdzie w drugiej połowie listopada 2026 r.
Po pierwsze całkowita rezygnacja z dokumentów celnych i opieranie się wyłącznie na dowodach od przewoźników jednostkowo może być skuteczne, ale przyjęcie wyłącznie takiego sposobu postępowania może, i zapewne będzie, prowadziło do sporów z organami podatkowymi.
Brak dokumentów celnych może być przede wszystkim pomocne w przypadkach, gdy podatnik ma problemy ze zgromadzeniem oficjalnego dokumentu CC599C. Korzystając wówczas z dowodów wskazanych w art. 41 ust. 6c ustawy o VAT może przyspieszyć termin wykazania eksportu towarów opodatkowanego stawką podatku w wysokości 0%. Jednak brak otrzymania dokumentów celnych przy równoczesnym posiadaniu dowodów wynikających z ust. 6c nie powinno skłaniać podatnika do zaprzestania działań w celu zdobycia dokumentów celnych.
Późniejsze ich otrzymanie jedynie potwierdzi wcześniejsze, deklarowane zgodnie z przepisami, prawo podatnika do zastosowania stawki 0%. W takiej sytuacji, posiadanie dowodów wskazanych w ust. 6c i niedeklarowanie stawki 0% oraz oczekiwanie na dokumenty celne jako jedynie i właściwe dla zastosowania stawki obniżonej może spowodować konieczność opodatkowania eksportu towarów krajową stawką podatku, a ewentualna korekta zostanie zrealizowana w miesiącu otrzymania tego dokumentu celnego.
Stąd też, jak wskazałem wyżej, najbardziej prawidłowym rozwiązaniem, wobec braku posiadania dokumentów celnych, będzie deklarowanie eksportu ze stawką 0% na podstawie dowodów wskazanych w art. 41 ust. 6c ustawy o VAT przy równoczesnym prowadzeniu działań zmierzających do otrzymania dokumentów celnych np. komunikatu CC599C.
Nowe przepisy dopuszczają możliwość wyłącznego bazowania na dowodach wymienionych w ust. 6c art. 41. Jednak takie postępowanie podatnika wobec braku dokumentów celnych i przy równoczesnych wątpliwościach organów podatkowych co do ich wiarygodności może spowodować, że weryfikacji poddane zostaną wszelkie wcześniejsze transakcje eksportowe tego podatnika. Nie ma oczywiście pewności jak taka weryfikacja dowodów, o których mowa w ust. 6c zakończy się, jak długo potrwa, i czy w związku z nią nie zostaną podatnikowi wstrzymane zwroty podatku. Może to też być asumpt do podjęcia szczegółowej kontroli podatnika, dotyczącej również innych obszarów jego rozliczeń.
Podsumowując, działania polegające na całkowitej rezygnacji ze starań w celu otrzymania dokumentów celnych, znajdują według nowych przepisów podstawę prawną. Jednak mogą one przysporzyć podatnikowi znacznych komplikacji oraz mogą spowodować zwrócenie na niego szczególnej uwagi organów podatkowych, czego efektem może być przeprowadzanie częstych czynności sprawdzających, czy kontroli podatkowych.
Więcej o dokumentowaniu eksportu towarów w tekście: Zmiany w dokumentowaniu eksportu towarów
Na temat eksportu i importu towarów kompleksowo na szkoleniu online: Eksport i import towarów w 2027 r., które odbędzie się w dniu 26 listopada 2026 r.
